Палеская хроніка

Чытач знаёміцца з другой часткай «Палескай хронікі» Івана Мележа, дзе сустрэнецца са знаёмымі героямі - Васілём Дзятлам, Ганнай Чарнушкай, Халімонам і Яўхімам Глушакамі, «бальшавіком з чалавечым тварам» Апейкам. З'яўляюцца і новыя - зацяты калектывізатар Башлыкоў, паэт Алесь Маёвы. Пісьменнік працягвае разгортваць апавядальную плынь, якую можна назваць сагай пра Палессе і параўнаць з творамі Галсуорсі, Фолкнера, Гарсія Маркеса, якія ад рэгіянальнага ішлі да ўніверсальнага. Цэнтрам створанага Мележам свету па-ранейшаму застаюцца Курані, дзе хаты стаялі на востраве, дзе кахаліся Васіль і Ганна. І працягваюць кахаць, нягледзячы ні на што - ні на Глушакоў, ні на вясковую мараль, ні на калектывізацыю. Але не пакідае Васіля мара пра зямлю запаветную, тую, што каля цагельні…

Апошні твор "Палескай хронікі" - раман "Завеі, снежань". У кнізе дзянне адбываецца на фоне вострай ідэалагічнай і палітычнай барацьбы ў Беларусі 1930-х гадоў мінулага стагоддзя. Менавіта гэтая барацьба стала цэнтрам ўвагі пісьменніка. Асабістае жыццё персанажаў цесна пераплятаецца з сацыяльна-палітычнай сітуацыяй у краіне, героі становяцца закладнікамі жорсткай дзяржаўнай сістэмы, пабудаванай на насіллі.

Імя Івана Мележа застанецца ў нацыянальнай і сусветнай літаратуры дзякуючы створанай ім эпічнай «Палескай хроніцы» - глыбокаму філасофска-мастацкаму асэнсаванню жыцця Беларусі ў пераломныя 1920-1930-я гады. Раман «Людзі на балоце», які распачынае хроніку, уводзіць чытача ў беларускі свет вёскі Курані, дзе здзяйсняецца драма жыцця і кахання галоўных герояў. Сам Мележ невыпадкова называў свой твор «лірычным раманам»