De grootste mysteries van de geschiedenis

De afgelopen 50 jaar hebben heel wat doorbraken ons inzichten geboden in het Scandinavië van het Vikingtijdperk. Archeologen en geschiedkundigen hebben van alles geanalyseerd, van oude gaten voor heipalen tot 1000 jaar oude druivenpitten, om de waarheid over de Vikingwereld te achterhalen. Die noeste arbeid is dan ook hard nodig, want de Vikingen schreven niets over wat ze destijds zoal meemaakten.Hun verhaal is alleen bekend van de overdreven griezelverhalen van monniken en de oude heldendichten. Maar door heel veel geduld en moderne technologie komen de ontbrekende puzzelstukjes nu op hun plaats te liggen. De wetenschappers zijn al een heel eind, maar hoewel we een steeds beter beeld krijgen van het leven in de Vikingtijd, zijn er nog raadsels te over. Er blijft voorlopig voldoende uit te zoeken over het leven in Scandinavië in die periode. Veel plezier met die raadselachtige Vikingen – dit boek geeft in elk geval wat geheimen prijs.

De Tweede Wereldoorlog is zonder twijfel een van de meest beschreven gebeurtenissen uit de geschiedenis. Duizenden boeken, honderdduizenden artikelen en ontelbare lezingen en documentaires schilderen de gruwelen van de oorlog, de strategie van de veldslagen en vooral de helden die gedurende de ergste oorlog aller tijden standhielden. Maar ondanks die enorme aandacht voor de oorlog blijven er altijd vragen over, ook voor geschiedkundigen. Naarmate de jaren verstrijken, doemen er naast de feiten fabels op. Stierf Hitler echt in de Führerbunker of ontsnapte hij naar Zuid-Amerika? Ligt het goud dat van slachtoffers van de Holocaust werd gestolen, nog steeds in Oost-Europese mijnen? En wat dreef de Duitsers tot nazisme, jodenhaat en megalomanie? In dit boek zoeken we naar de antwoorden. Veel leesplezier!

Hoewel de Bijbelse boodschap vooral voor gelovigen is, hebben geschiedkundigen de geschriften gebruikt als bron om de tijd van de eerste beschavingen op aarde in kaart te brengen. De Bijbelverhalen zijn misschien niet te bevestigen vanuit een historisch perspectief, maar wellicht komen de mythen voort uit ware gebeurtenissen. Daarom zoeken geologen de waarheid over de zondvloed en de ark van Noach, meteorologen en biologen proberen de tien plagen die Egypte troffen na te trekken en Bijbelgeleerden buigen zich over rampen die de steden Sodom en Gomorra hebben kunnen vernietigen. Deze uitgave over de mysteries van de Bijbel tast soms in het duister, maar biedt wel stof tot nadenken. Want misschien liggen wetenschap en geloof niet zo ver uit elkaar als je zou verwachten. Veel leesplezier!

Al ruim 200 jaar trekken de Egyptische monumenten nieuwsgierigen en wetenschappers van overal op aarde aan. Van kleine kindermummies tot de enorme piramiden, alles is bestudeerd in een poging een van 's werelds oudste beschavingen in kaart te brengen – aanvankelijk met schepjes, borstels en archeologische grondigheid, later met geavanceerde scans en DNA-analyses. Ondanks al het onderzoek is er nog geen definitieve oplossing van alle raadsels die het rijk langs de Nijl achterliet toen het bijna 2000 jaar terug instortte. Daarom zoeken wetenschappers nog steeds naar antwoorden op vragen als: Hoe ontstond het Egyptische rijk? Wie bouwden de piramiden? Werd Cleopatra vermoord? Wij laten de wetenschap erop los en geven de laatste inzichten in de glorietijd van Egypte. Zo zoeken we verklaringen in moessonregens, de klimaatverandering en een gecompliceerde religie, waarbij de goden overal invloed op hadden. Veel leesplezier.

Sinds de oertijd zijn mensen al naarstig op zoek naar de waarheid – of proberen we die te verbergen. Al 11.500 jaar geleden sneden volken in West-Siberië vreemde symbolen in een stuk larikshout. De tekens worden beschouwd als de eerste geheime code uit de geschiedenis. We zullen waarschijnlijk nooit weten welke boodschap erin vervat is, maar de archeologen geven niet op. De drang om puzzels op te lossen en de waarheid te ontdekken, zit diep bij de mens. Diezelfde drang brengt spionnen ertoe hun leven op het spel te zetten om de geheimen van de vijand te doorgronden, en onderzoekers proberen al meer dan 100 jaar het middeleeuwse Voynichmanuscript te doorgronden. Zowel amateurs als wetenschappers zetten zelfs vraagtekens bij de grootste zekerheden, zoals het bestaan van Shakespeare. Dit is het verhaal van raadselachtige spionnen, geheime codes en mysterieuze geschriften, die ons blijven trekken. Veel leesplezier.

Sporen van de wreedste veldslagen, krankzinnige heersers en beestachtige executiemethoden die al lang vergeten zijn, duiken soms bij opgravingen op uit de geschiedenis. En wat de oudheid niet uit de doeken doet in schriftelijke bronnen, wordt verteld door opzienbarende archeologische vondsten uit de brandhaarden van weleer. Al eeuwen leren we veel over de oudheid van pijlpunten, sieraden en aardewerk, maar de details van oude beschavingen waren in nevelen gehuld. Tot voor kort. Want nu steken de archeologen hun schep nog dieper in het verleden met baanbrekende technieken. Modern onderzoek heeft al nieuw licht geworpen op de intacte lijken in het Noord-Europese veen. De volgende stap is begrijpen waarom beschavingen zijn ingestort – van de enorme mediterrane rijken tot de eerste culturen in Azië. Zelfs de mythe over Atlantis en het epos over Troje krijgen een nieuwe wending. Veel plezier!

De Bijbel staat vol namen van allang vergeten mensen en verhalen over bloedige veldslagen, rampen en helden die zichzelf opofferen. Maar is dat allemaal pure fantasie, of liggen er werkelijke gebeurtenissen aan ten grondslag? Hoe zit het met koning Arthur? Was hij de eerste koning van Engeland of een mythische figuur die de oorlogvoerende rijkjes van het eiland onder één vorst verenigde? Moderne onderzoekers neigen naar het laatste, maar de mythe over Arthur is nog springlevend. En waarom bouwden de oude Egyptenaren piramiden en balsemden ze hun doden, waardoor de lichamen duizenden jaren bewaard bleven? We kennen niet alle antwoorden, maar historici en archeologen hebben steeds betere werktuigen om de vele raadsels van de oudheid op te kunnen lossen. Dit zijn 50 van de spannendste mysteries, die nog steeds fascineren en discussie oproepen.-

Voor geschiedkundigen zijn de middeleeuwen nog steeds gehuld in mystiek. De bronnen vertellen over machtswellustige koningen en corrupte pausen, die heersen in een tijd waarin onderdrukking, honger en ziekte dagelijkse kost zijn. Maar er bloeien ook idealen op. Met een blind geloof in Gods woord gaan heilige ridderordes de zwakken beschermen. Het sterkst staan de tempeliers, die geliefd zijn en die hun eer hoog in het vaandel hebben. Maar volgens de geruchten hellen de ridders langzaam over naar de duistere kant.Gods dienaren sluiten verbonden met moslimheersers, ze voeren duivelse rituelen uit en de rijkdom stijgt ze naar het hoofd. En dan slaat op een dag de gevaarlijkste vijand van de orde toe – met fatale gevolgen. Dit is het verhaal van de ondergang van de tempeliers, het dagelijks leven van de orde en de zoektocht naar hun onmetelijke schatten.Veel leesplezier.

Begin 2019 wakkerde een team van onderzoekers de dromen van elke amateurgeschiedkundige aan toen ze 's werelds grootste schatkaart publiceerden. Op een lijst hadden de onderzoekers alle schepen uit het Spaanse rijk vermeld die tussen 1492 en 1898 waren gezonken. En aangezien de meeste schepen tot de nok toe vol zaten met goud en zilver uit de Amerikaanse koloniën, kunnen degenen die de wrakken bergen, onmetelijke rijkdommen tegemoet zien.Het verhaal van de Spaanse zilverschepen spreekt sterk tot de verbeelding, en laat zien dat er nog altijd historische mysteries bestaan. De wetenschap is ver gekomen, maar nog lang niet alle geheimen van de wereld zijn ontrafeld. En al kunnen onderzoekers paranormale verschijnselen – zoals spoken – heel goed verklaren, ze hebben niet alles opgehelderd. Gelukkig maar, want dat geeft ons de ruimte om te dromen over legendarische schatten en te huiveren over spookachtige oorden. Wij vertellen de verhalen vanuit een nieuw gezichtspunt.-

Schouwartsen en geschiedkundigen breken zich ook nu nog het hoofd over enkele van de grootste onopgeloste misdaadraadsels uit de geschiedenis. Ze kunnen alleen maar zo goed mogelijk gissen naar wat er in het verleden is gebeurd. De frustrerendste moordmysteries zijn wel die waar de Amerikaanse Zodiac-moordenaar en Jack the Ripper – die eind 19e eeuw in Londen huishield – bij betrokken zijn. Omdat beide misdadigers graag spottende brieven naar de politie stuurden, hebben schouwartsen nu de mogelijkheid om handschriftanalyses te doen en DNA-monsters te nemen, maar toch is de identiteit van de moordenaars niet vast te stellen. Die verhalen – en andere – kun je lezen in Cold case, waarin we op zoek gaan naar de waarheid over intrigerende zaken, van de beroemdste ontsnapping ooit tot de mogelijke vergiftiging van de Franse keizer Napoleon.-

Al sinds de oudheid zijn mensen gefascineerd door prachtige gebouwen en immense monumenten, en de oude Grieken schreven al reisgidsen over de wonderen van de wereld die iedereen moest zien. Van die wonderen op de Griekse lijst is alleen de piramide van Cheops nog over, maar daarna zijn er weer monumenten bijgebouwd. Wetenschappers trekken nu naar Paaseiland om de mysterieuze moaibeelden te analyseren, en archeologen speuren met schoppen en radar de bodem van Stonehenge af. Langzaam maar zeker leggen wetenschappers de puzzel om wijzer te worden over de monumenten uit het verleden en de mensen die ze hebben gemaakt.In Raadselachtige bouwwerken gaan we naar de interessantste plekken van de geschiedenis. Van het Incarijk tot de Mingdynastie. Van prachtige steden in dorre woestijnen tot astronomische monumenten die eenzaam tronen op winderige vlaktes.-

Sinds de oudheid laten mensen al talloze sporen achter. Potscherven, pijlpunten en ruïnes getuigen van oude culturen, en geschriften vertellen het verhaal erachter. Wetenschappers kunnen vandaag de dag DNA-monsters nemen van eeuwenoude haren en volksverhuizingen in kaart brengen via strontiumanalyses. Het is dus bijna onmogelijk om in het niets te verdwijnen. Daarom is het vreemd dat niemand heeft kunnen achterhalen waarom het Romeinse 9e Legioen plotseling verdween zonder sporen achter te laten. En dat de eerste kolonie van de Engelsen in Noord-Amerika in rook lijkt te zijn opgegaan – niemand weet wat er met de kolonisten is gebeurd, en hun bezittingen zijn nooit gevonden. In deze uitgave zoeken we naar mensen die spoorloos zijn verdwenen. Van het binnenland van Afrika tot aan de Bermudadriehoek. Van de diepten van de Atlantische Oceaan tot de top van de Mount Everest.-

Tegenwoordig glimlachen de meeste mensen als ze eraan denken dat hun voorouders nog in heksen en kabouters geloofden. We zien onszelf het liefst als verlichte mensen die het juk van bijgeloof hebben afgeworpen. De waarheid is echter genuanceerder. Want heksen en kabouters hebben plaatsgemaakt voor complottheorieën. Uit onderzoeken blijkt dat ongeveer de helft van de Amerikanen gelooft in ten minste één complottheorie.Ook over heel veel complottheorieën kunnen we glimlachen. Maar zoals een wetenschapshistoricus in dit magazine uitlegt, nemen ze de aandacht weg van échte samenzweringen. Wij leggen een aantal complottheorieën onder de loep en presenteren de feiten en de tegenargumenten, die vaak niet worden gehoord in de commotie eromheen.-