Στον τέταρτο τόμο, το σχέδιο του Κόμη φτάνει στο σημείο χωρίς επιστροφή. Οι τιμωρίες γίνονται αμετάκλητες και οι συνέπειες απλώνονται πέρα από τους ενόχους, αγγίζοντας αθώους και διαλύοντας δεσμούς που θεωρούνταν άρρηκτοι.Ο ίδιος ο Μόντε Κρίστο αρχίζει να αμφιβάλλει για τον ρόλο που ανέλαβε. Η βεβαιότητα της ηθικής ανωτερότητας κλονίζεται και η εκδίκηση παύει να είναι καθαρή πράξη δικαιοσύνης, μετατρεπόμενη σε υπαρξιακή δοκιμασία.Ο τέταρτος τόμος είναι ο πιο σκοτεινός και εσωτερικός της σειράς, μια βαθιά μελέτη της ανθρώπινης συνείδησης και των ορίων της ηθικής εξουσίας.
